Odporność na UV: jak wydruk 3D znosi słońce

Co robi promieniowanie UV

Słońce wysyła też promieniowanie ultrafioletowe, które rozrywa wiązania w polimerach. Ten proces nazywa się fotodegradacją. Plastik stopniowo zmienia kolor, zmienia mu się powierzchnia (kredowanie) i staje się kruchy. Szybkość zależy od materiału, koloru, natężenia słońca i temperatury.

PLA, PETG i ASA

PLA jest na słońcu chemicznie dość stabilne, ale problem robi ciepło: mięknie w temperaturze około 60 °C i na zewnątrz latem grozi odkształcenie (temperatura zeszklenia). PETG to lepszy wybór, znosi ciepło i wilgoć i dłużej zachowuje właściwości. ASA opracowano właśnie do zastosowań na zewnątrz i kolor oraz powierzchnię trzyma na słońcu najdłużej, ale go nie drukujemy.

Ciemne części na słońcu nagrzewają się bardziej. Jasne i białe są pod względem cieplnym bezpieczniejsze, ale mogą żółknąć.

Co robić z częściami na zewnątrz

Dla części trwale wystawionych na słońce nic nie da mocniejsze wypełnienie, to właściwość materiału. Przy PETG licz się z tym, że po kilku sezonach może zblednąć i zesztywnieć, ale nie w tydzień. Powłoka z lakieru z filtrem UV pomaga, ale my powłok nie robimy, możesz zlecić to sobie sam.

Jeśli to ważna rzecz, na przykład uchwyt na elewacji albo element wyposażenia ogrodu, zamów raczej o sztukę więcej jako zapas i po sezonie sprawdź część.

Co ci zaproponujemy

Drukujemy tylko z PLA i PETG. Na zewnątrz PETG to bliska alternatywa dla ASA, ale nie równorzędna. Jeśli potrzebujesz części na lata na podwórku albo na samochodzie, napisz na jakub.novak@boostello.com, powiemy, co się da, a czego nie. Obiecać druku z ASA nie możemy.

Praktyczne wskazówki do części na zewnątrz

Do części zewnętrznych wybieramy jasne lub średnie kolory, które na słońcu mniej się nagrzewają. Ciemna czerń albo niebieski nagrzewa PLA i PETG o kilka stopni bardziej i mięknie wcześniej. Trzeba też pamiętać, że ciepło i UV działają razem: gorący słoneczny dzień jest dla PLA gorszy niż jeden mroźny.

Jeśli część jest ważna, zrób próbę: połóż próbkę na kilka tygodni w miejscu, gdzie będzie używana, i zobacz, czy zmienia się kolor albo powierzchnia. Najpierw zwykle pojawiają się zmiany kosmetyczne, czyli blady kolor i matowa powierzchnia, dopiero potem kruchość.